KLASYCZNA 10tka w ataku – PLAYMAKER/TREQUARTISTA/MEIA-ATACANTE


Dzisiaj zajmiemy się pozycją nr 10. Jest to pozycja o tyle ciekawa, ponieważ ma ogromny wpływ na grę zespołu, szczególnie w fazie atakowania.

USTAWIENIE 10tki

Najczęściej zawodnik na pozycji nr 10 ustawia się między liniami przeciwnika.

Można wpaść jednak w pewnego rodzaju pułapkę ponieważ dużo ludzi uważa, że gra między liniami polega na ustawieniu zawodnika między linią obrony, a linią ataku. Tak, ale…

Na obrazku poniżej widzimy, że zawodnik oznaczony czerwonym kółkiem również jest ustawiony między liniami, ale nie tworzy linii podania…

Chodzi więc również o to, by zawodnik nie tylko był ustawiony między liniami poziomymi (żółte), ale również pionowymi (czerwone) ! Wtedy nie dość, że otwiera się do niego linia podania, to jeszcze przy dobrym ustawieniu ciała zyskuje sobie czas. Dlaczego? Ponieważ jednym przyjęciem piłki mogę już być obrócony w stronę bramki przeciwnika.

Kolejną – chyba najważniejszą zaletą – jest to, że gdy jesteśmy ustawieni między liniami, to skupiamy uwagę więcej niż jednego zawodnika! To powoduje, że przeciwnik ma problemy z kryciem. Kto będzie mnie pressował jak dostanę piłkę? Konsekwencją tego, jest również fakt, że zawodnik z piłką często będzie miał przez to więcej miejsca!!!

Na powyższym zdjęciu widać, jak Paco Alcarera (Valencia) przyciąga uwagę trzech zawodników Elche. Stwarza to zamieszanie i problem,  kto ma kryć Alcacera, co daje Gaya (zawodnik z piłką) mnóstwo dodatkowego czasu i miejsca.

ZADANIA

Głównym zadaniem na tej pozycji, jest kreowanie sytuacji podbramkowych. Bardzo często zawodnicy grający na tej pozycji są najbardziej kreatywni. To powoduje również, że nie zawsze mają dobre statystyki (więcej o statystykach tutaj). Z dwóch powodów:

  1. Podejmowanie wysokiego ryzyka poprzez ciągłą próbę gry do przodu.
  2. Gra na najbardziej kluczowym i zawężonym obszarze na boisku.

Mesut Oezil w meczu Arsenalu z Ludogorets (19.10.2017 – Liga Mistrzów) miał fatalną statystykę podań:  Na 53 podania – 15 niecelnych co daje 72% skuteczności. Na 7 kluczowych podań… 2 celne.   PS Strzelił 3 bramki i miał asystę.

Zawodnik na tej pozycji jest poniekąd łącznikiem między linią pomocy a linią ataku. Przez niego przechodzi większość akcji.  Większość asyst lub kluczowych podań wychodzi z wspominanej już na blogu strefy 14 (więcej tutaj: http://szachimat.com/2017/12/08/strefa-14/).

Najczęściej na pozycji nr 10 grają również najbardziej kreatywni zawodnicy.  Dlatego, gdy piłka przejdzie linię pomocy rywala i dotrze do najbardziej kreatywnego zawodnika… prawie zawsze można spodziewać się okazji podbramkowej. Tym bardziej nie dziwi wąskie ustawienie zespołów w obronie, które szczególnie ochraniają strefę 14stą – stamtąd pada najwięcej kluczowych podań.

FAŁSZYWA 10tka

Zdjęcie powyżej może sugerować, jak ważna jest ochrona przestrzeni przed polem karnym. Pozycja Leivy jest kluczowa, ponieważ w meczu z Tottenhamem miał za zadanie naciskać zawsze zawodnika z piłką, który był ustawiony między liniami. To bardzo częsta taktyka – ustawić w obronie jednego środkowego pomocnika, który ma zająć się kryciem najbardziej niebezpiecznej strefy. Bardzo często to jest dobry sposób na bronienie się przeciwko drużynie z bardzo dobrą 10tką.

Z tego powodu, również popularne jest dawanie swobody w ustawieniu pozycji nr 10! Nazywa się to fałszywą 10tką. Jest to zawodnik, który ma dużą swobodę w przemieszczaniu się.

Np. Przy przeciwniku grającym niskim pressingiem, może wyjść „niżej” po piłkę. Wtedy przeciwnik który do niego wyskoczy, zostawi miejsce za swoimi plecami – to może dać miejsce albo skrzydłowemu albo napastnikowi (film poniżej):

W tej sytuacji, Silva opuścił swoją pozycję (zszedł poniżej linii pomocy przeciwnika), co spowodowało przesunięcie się przeciwnika i zrobienie miejsce w które wchodził napastnik. Zawodnik z piłką niestety tego nie dojrzał lub wybrał inaczej.

Pozostałą część akcji Silva również był „pod” linią pomocy rywala i po zmianie strony miał realną sytuację na oddanie strzału.

Kolejnym przykładem może być zejście 10tki w boczny sektor boiska, za bocznego obrońcę przeciwnika.

Cały zamysł widać na filmie poniżej. Mimo, iż akcja nie została zakończona sukcesem, to widać w niej zamysł.

Bardzo często jest to również rodzaj wyjścia spod pressingu. Najczęściej (choć nie jest to regułą) drużyny zakładają pressing na bocznego obrońcę. W momencie gdy obrońca piłkę otrzyma, będzie to alternatywa do wyjścia z strefy pressingu.

Te dwa przykłady to tylko warianty, które może wykonywać 10tka.

SPOSÓB MYŚLENIA

Dimitri Payet tak definiuje pozycję nr 10: „Dla mnie prawdziwa 10tka to  zawodnik, który nie jest egoistą. Zawsze mówiłem, że wolę asystować, niż strzelać bramki. Musisz być bezinteresowny, jeśli chcesz wpłynąć na grę zespołu. Chodzi o to, aby zapewnić twoim kolegom z drużyny szansę na zdobycie gola.  Niezależnie od tego, czy chodzi o zapewnienie asysty, czy zapewnienie przedostatniego podania, który wykreuje szansę podbramkową. Posłać podanie do lepiej ustawionego kolegi.- to jest absolutny priorytet”.

Kreatywni zawodnicy potrzebują otwartego myślenia, aby widzieć lepiej grę i  zobaczyć lepiej ustawionych kolegów z zespołu w fazie finalizacji i dokonać właściwych wyborów. To stworzy szansę.

Gracze kierujący się ego – osobistym zyskiem i własnym interesem – mają zamknięte myślenie, które może negatywnie wpływać na ich skuteczność, ponieważ mają ograniczone pole widzenia, nie widząc całej panoramy boiska.

Pozostałe rzeczy pomocne w grze na tej pozycji:

  1. Ciągłe skanowanie pola gry – percepcja: Gdzie jest wolne miejsce i przestrzeń?
  2. Ciągła chęć wychodzenia do gry.
  3. Swobodne operowanie piłką na małej przestrzeni.
  4. Szukanie podania do przodu.
  5. Czekanie na presję rywala.
  6. Ciągły ruch – by przesuwać przeciwników.

Najlepszym podsumowanie artykułu będzie zdanie, które usłyszałem kiedyś od jednego z portugalskich trenerów:

„Najlepsza 10tka to nie ta, która szybko operuje piłką czy szybko biega. Tylko ta, która szybko myśli!”


Pragnę przypomnieć, artykuł  może posłużyć jako punkt wyjścia do własnych przemyśleń. Jednocześnie zaznaczam, że nie znając założeń taktycznych lub indywidualnych zadań zawodników na dany mecz, ocena może być jedynie subiektywną opinią, opartą na obserwacji tego, co chcemy widzieć.

Wideo oraz obrazki mają charakter poglądowy.

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.